จดหมายข่าวมูลนิธิ เล็ก-ประไพ วิริยะพันธ์ ฉบับ ที่ ๑๐๓ กรกฎาคม-กันยายน ๒๕๕๗
"ตู้หนังสือเก่า-หนังสือหายาก" ของอาจารย์มานิต วัลลิโภดม และอาจารย์ศรีศักร วัลลิโภดม
ภาพเล่าเรื่อง : วัดกระโดนหรือวัดปราบปัจจามิตร
สาระจากค่ายวิชาการ ๔+๒ “ถอดรหัสนักประวัติศาสตร์น้อยที่เมืองบางขลัง”
จดหมายข่าวมูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์ ฉบับที่ ๑๐๑ มกราคม-มีนาคม ๑๕๕๗

เกี่ยวกับมูลนิธิ

วันเล็ก-ประไพ รำลึก

รอยทางศรีศักร วัลลิโภดม

วาทกรรม หลังยุคอาณานิคม

กระดานสนทนา

 
 
 
 
 
 
 

กรุณาใส่อีเมลล์

อันเนื่องมาจาก "เรือนราชา"
วังระแงะกับสังคมมลายูที่เปลี่ยนแปลง

      เมื่อไม่นานมานี้วังระแงะ-เรือนราชาอันทรุดโทรมก็ถึงเวลาผุผังถล่มลงมาดังที่มีผู้ปรารภและคาดการณ์กันไว้ ซาเวียร์ โคมาส นักถ่ายภาพและนักเดินทางเล่าเรื่องด้วยภาพขาวดำก็เพิ่งเผยแพร่หนังสือเรื่อง “เรือนราชาฯ...

มูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์ เปิดรับสมาชิกจดหมายข่าวแบบเครือข่ายชุมชน

      เปิดรับสมัครสมาชิกจดหมายข่าวสำหรับองค์กร ห้องสมุด ห้องหนังสือเครือข่ายชุมชน แบบรายปี(4 ฉบับ)ฟรีไม่เสียค่าใช้จ่าย...!!...

แนะนำหนังสือใหม่

      พบกันได้แล้ววันนี้ กับหนังสือน่าอ่านจากเล่ม มูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์ มีมาแนะนำท่านผู้อ่านที่สนใจเรื่องราวทางสังคมและวัฒนธรรม...

 

สรุปสังสนทนา ครั้งที่ ๕ เรื่อง ทวนความหลังกับคนหลังวัง (เดิม)  โดย อภิญญา นนท์นาท

      เมื่อวันศุกร์ที่ ๒๖ กันยายน ที่ผ่านมา มูลนิธิเล็ก – ประไพ วิริยะพันธุ์ ร่วมกับสภาวัฒนธรรมเขตบางกอกใหญ่ จัดกิจกรรมสังสนทนาขึ้นในหัวข้อ ทวนความหลังกับคนหลังวัง (เดิม) ณ ห้องประชุมจุลชาต วิทยาลัยเทคโนโลยีพณิชยการร...

 

การเสวนาเรื่อง สารทจีน ออกพรรษา ไหว้พระจันทร์
ศรัทธาที่สับสนในสังคมไทย
 โดย 

      ในการทำพิธีกรรมไม่เพียงแต่อุทิศบุญกุศลให้กับผี แต่ยังรวมถึงการแบ่งปันให้กับผู้ที่ยากไร้ด้วย ส่วนสารทของจีนจะตรงกับวันเพ็ญเดือน ๗ ในวันนี้ลูกหลานชาวจีนจะทำพิธีไหว้บรรพบุรุษในช่วงเช้า หลังจากนั้นในเวลาบ่าย...

 

กลุ่มนิเวศวัฒนธรรมชายแดนใต้
ร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับอาจารย์ศรีศักร วัลลิโภดม และมูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์ ระหว่างวันที่ ๒๕-๒๗ สิงหาคม ๒๕๕๗ ที่เมืองโบราณ สมุทรปราการ
 โดย Najib Bin Ahmad

      กลุ่มนิเวศวัฒนธรรมชายแดนใต้ทำงานโดยนำวิธีคิดของอาจารย์ศรีศักร วัลลิโภดม ในเรื่อง “ภูมิวัฒนธรรม” [Cultural Landscape] อันหมายถึงพื้นที่ทางวัฒนธรรมที่ไม่ได้จำกัดตามการแบ่งพื้นที่ตามเขตการปกครองของรัฐ เช่น ตำบล อำเภอ จังหว...

 

ช่างแทงหยวกสายวัดอัปสรสวรรค์ โดย อภิญญา นนท์นาท

      ในพื้นที่กรุงเทพฯ พบว่ามีกลุ่มช่างแทงหยวกกระจายอยู่ตามย่านต่างๆ ทั้งในฝั่งธนบุรีและพระนคร เช่น ช่างแทงหยวกสายวัดสังเวช ย่านบางลำพู, ช่างสายวัดพลับ (วัดราชสิทธาราม),ช่างสายวัดระฆังโฆษิตาราม, ช่างสายวัดจำปา ย่าน...

 

เรียนรู้จากแผนที่เพื่อรู้จักท้องถิ่น โดย งามพล จะปะกิยา

      สำหรับชุมชนท้องถิ่นไม่มีโลกทัศน์เกี่ยวกับแผนที่บนกระดาษที่มีมาตราส่วน แต่แผนที่ของชาวบ้านเป็นโลกที่เห็นอยู่ตรงหน้าแล้วสร้างภาพในจินตนาการ สะท้อนความเข้าใจในลักษณะทางสภาพแวดล้อมตามธรรมชาติแผนที่ในจินตนา...

 

ภูมิวัฒนธรรมกับการจัดการน้ำ
ในภาคประชาคม : กรณีอยุธยาและสุโขทัย
 โดย ศรีศักร วัลลิโภดม

      อนุสนธิจากการที่คณะวิชาการเมืองโบราณได้ทำแผนที่ภูมิวัฒนธรรมของเมืองประวัติศาสตร์ในประเทศไทยเพื่อประกอบการนำชมเมืองโบราณที่สมุทรปราการให้แก่นักเรียน นักศึกษา และผู้ที่มาชมได้เรียนรู้อย่างเป็นรูปธรรม และได้นำภาพเมืองโบราณเหล่านั้นมาทยอยตีพิมพ์ในวารสารเมืองโบราณอย่างต่อเนื่องนั้น ได้เกิดผลดีเป็นประโยชน์ตามมาต่อการท่องเที่ยวเมืองประวัติศาสตร์ของนักเรียน นักศึกษา และผู้สนใจ ซึ่งทำให้สามารถไปท่องเที่ยวศึกษาด้วยตนเองได้ เพราะแผนที่นั้นได้สร้างจากแผนที่ภาพถ่ายทางอากาศและแผนที่เก่าๆ รวมทั้งตำแหน่งของสถานที่ซึ่งเป็นชื่อบ้านนามเมืองและสภาพแวดล้อมทางภูมิศาสตร์ที่เป็นจริงในท้องถิ่น...

 

“กบินทร์บุรี ”เมืองด่านภาคตะวันออก โดย วลัยลักษณ์ ทรงศิริ

      บริเวณกบินทร์บุรีได้ชื่อว่าเป็นอู่ข้าวอู่น้ำ เพราะสภาพแวดล้อมเอื้อให้เกิดความอุดมสมบูรณ์และมีเส้นทางเดินทางทั้งทางน้ำและทางบกเชื่อมต่อได้ตลอดมาตั้งแต่สมัยโบราณที่เป็นเส้นทางเดินทัพและติดต่อกับบ้านเมืองในเขตเขมรต่ำและเขมรทะเลสาบตลอดจนทางภาคอีสานที่ผ่านช่องเขาของเทือกเขาพนมดงเร็กเข้าสู่อีสานใต้หรือเข้าสู่ลุ่มน้ำโขง ...

“มรดกโลกที่วัดพู” ฟื้นฝอยหามรดกยุคอาณานิคมของอินโดจีนแห่งฝรั่งเศส โดย วลัยลักษณ์ ทรงศิริ

      เชื่อกันว่า “เมืองเศรษฐปุระ” เป็นศูนย์กลางของบ้านเมืองขนาดใหญ่ที่มีเครือข่ายกว้างขวางในเขตลุ่มน้ำโขงตอนกลาง คือ “เจนละ” นักวิชาการชาวฝรั่งเศส เช่น ยอร์ช เซเดส์ วิเคราะห์ว่า เศรษฐปุระเป็นศูนย์กลางของบ้านเมืองในวัฒนธรรมเขมรก่อนเมืองพระนครเมื่อราวพุทธศตวรรษที่ ๑๑-๑๒ เรียกว่า เจนละบกและมีเจนละน้ำที่อยู่ทางตอนใต้บริเวณสามเหลี่ยมปากแม่น้ำโขง...

อารยธรรมซายฟอง / Say Fong Civilization มรดกประวัติศาสตร์แบบอาณานิคม  โดย วลัยลักษณ์ ทรงศิริ

      ไม่ใช่เฉพาะกรณีกัมพูชานำปราสาทพระวิหารไปขึ้นทะเบียนมรดกโลกเพียงฝ่ายเดียวหรือการนำมหรสพหนังใหญ่ การจีบนิ้วในระบำราชสำนัก ไปขึ้นทะเบียนเป็นมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้กับองค์การระหว่างประเทศแบบยูเนสโก แต่การศึกษาประวัติศาสตร์ในระหว่างประเทศแบบรัฐสมัยใหม่ ที่ฝรั่งเศสเจ้าอาณานิคมเคยวางรากฐานไว้ก็กำลังกลายเป็นปัญหาซับซ้อนที่หนักข้อขึ้นเรื่อยๆ ...

วาทกรรมยุคหลังอาณานิคมว่าด้วยนาฎศิลป์ราชสำนักกัมพูชา โดย ซาซากาวา ฮิเดโอะ แปลโดย มูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์

       ในช่วงกลางของคริสต์ศตวรรษที่ 19 ตรงกับรัชสมัยของกษัตริย์องค์ด้วง (สมเด็จพระหริรักษ์รามาธิบดีหรือนักองค์ด้วง-ผู้แปล) กัมพูชาอยู่ภายใต้อิทธิพลทางวัฒนธรรมแบบสยาม แม้ว่าตั้งแต่ ค.ศ. 1863 กัมพูชาถูกอารักขาในฐานะอาณานิคมของฝรั่งเศส แต่คณะละครหลวงแห่งราชสำนักเขมรยังแสดงละครแบบสยามอยู่...

 

 

 
ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น...ประวัติศาสตร์ของสังคมไทยที่หายไป

 

      ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น จะปลุกสำนึกของคนในท้องถิ่นให้มีสำนึกรักแผ่นดินเกิด หรือ " มาตุภูมิ " ของตน รว่มเรียนรู้ได้ในรายการ

         รายการพอเพียงเพื่อแผ่นดินเกิด ออกอากาศทุกวันจันทร์ – เสาร์

   ติดตามชมสารคดีสั้น ได้ในวันจันทร์-ศุกร์ เวลา ๘.๓๐ น. หลังจากรายการยาม
   เช้าริมเจ้าพระยาและหลังข่าวในพระราชสำนัก เวลา ๒๐.๓๐ น.และ“ตั้งวงคุย”
   ในวันเสาร์     เวลา ๑๕.๐๐-๑๖.๐๐ นาฬิกา ทางช่อง E - BIZ และ NEWS 1
   โดยทางช่อง NEWS 1 จะมีการฉายซ้ำทุุกวันอาทิตย์เวลา ๐๕.๐๐-๐๖.๐๐ นาฬิกา