จดหมายข่าวฉบับที่ ๓๖ ประจำเดือนพฤษภาคม-มิถุนายน ๒๕๔๕
เปิดประเด็น บันทึกจากท้องถิ่น ทำด้วยใจ เครื่องใช้ในอดีต ในความเคลื่อนไหว

จดหมายข่าวฉบับที่ ๓๖

เปิดประเด็น: ศรีศักร วัลลิโภดม

เห็นคำมากกว่าเห็นคน
   ระหว่างวันที่ ๒๗ – ๒๙ มีนาคม ๒๕๔๕ ที่ผ่านมา ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) ได้จัดการประชุมประจำปี ทางมานุษยวิทยา
เรื่องฅนมองฅน: นานาชีวิตในกระแสความเปลี่ยนแปลงขึ้น การประชุมครั้งนี้อาจนับได้ว่าเป็นครั้งแรกทางวิชามานุษยวิทยา ในประเทศไทยที่มีทั้ง
นักมานุษยวิทยารุ่นเก่าใหม ่นักศึกษาทางวิชามานุษยวิทยาและบรรดาผู้ที่สนใจจากสาขาวิชาอื่นๆที่เกี่ยวข้องรวมทั้งคนอื่นๆที่อยู่นอกวงวิชาการที่
ให้ความสนใจในวิชานี้ ได้เข้ามาร่วมประชุมและแลกเปลี่ยนความคิดเห็น ความมุ่งหมายที่สำคัญของการประชุมก็คือ ต้องการแสดงให้เห็นถึงเนื้อ
หาสาระความหมาย และทิศทางของวิชามานุษยวิทยาที่บรรดานักวิชาการที่เป็นคนไทยได้ทำการศึกษามาทั้งในอดีตและปัจจุบันนับเป็นการมอง
วิชามานุษยวิทยาในมิติของการเปลี่ยนแปลงจากแนวคิดทฤษฎีและวิธีการที่เปลี่ยนแปลงจากอดีตที่เคยมีผู้รู้และผู้สนใจน้อยมาเป็นความเติบโตที่
หลากหลายที่ผสมผสานด้วยวิธีคิด และวิธีการที่ทำให้มีการรับฟัง และถกเถียงกันอย่างสนุก ข้าพเจ้าคิดว่าเป็นนิมิตหมายที่ดีสำหรับวงการมานุษย-
วิทยาเป็นอย่างยิ่ง ...อ่านต่อ >>>

บันทึกจากท้องถิ่น: ธีระพงษ์ มีไธสง

ข้าวแช่
   ชาวมอญเป็นพุทธศาสนิกชนที่เคร่งครัดในพุทธศาสนา เมื่อถึงเทศกาลสำคัญๆทางพุทธศาสนาชาวมอญก็จะต้องปฏิบัติตามประเพณีอย่างเคร่ง
ครัด โดยเฉพาะประเพณีสงกรานต์ซึ่งถือว่าเป็นวันปีใหม่ ชาวมอญทุกคนจะมีความกระตือรือร้นที่จะเตรียมฉลองปีใหม่ นั่นคือการทำบุญ และสิ่งที่
สำคัญ ในการทำบุญของชาวมอญที่เป็นเอกลักษณ์ก็คือ การถวายข้าวแช่ ซึ่งในหนึ่งปี จะมีการทำข้าแช่เพียงครั้งเดียวในเทศกาลสงกรานต์เท่านั้น ดังนั้น ข้าวแช่จึงเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า " ข้าวสงกรานต์ " เป็นอาหารเทศกาล ..อ่านต่อ >>>
ทำด้วยใจ: มาณพ แก้วหยก
ผมเป็นคนไทยเชื้อสายมอญ
   
มาณพแก้วหยกเป็นผู้กล้าบอกกับใครๆว่า"ผมเป็นคนไทยเชื้อสายมอญ"ด้วยความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมมอญที่หล่อหลอมให้เขาเป็นคนอย่างที่
เขาอยากจะเป็น ....อ่านต่อ >>>
เครื่องใช้ในอดีต: วิไลรัตน์ ยังรอด
สุขภัณฑ์พระที่วัดศาลาแดงเหนือ
   
ในสมัยพุทธกาล คงเป็นช่วงเวลาที่พระภิกษุ ต้องเผชิญปัญหากับการวางตัวในสังคมอยู่ไม่น้อย เพราะ “ พระวินัย ” ที่ถูกกำหนดขึ้นหลายข้อ เป็นข้อบังคับที่เกิดขึ้น เพื่อแก้ไขพฤติกรรมบางอย่างของสมณะ ที่ไม่เป็นที่ต้องตาต้องใจของชาวบ้าน  โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องเกี่ยวกับการใช้น้ำ
และการขับถ่าย ซึ่งชาวบ้านไม่อยากเห็นท่านใช้น้ำที่มีสิ่งมีชีวิตปะปนอยู่ และอยากให้ท่านมีที่ขัยถ่ายมิดชิดเป็นที่เป็นทางกว่าชาวบ้าน
ทั่วไป...อ่านต่อ >>>
ในความเคลื่อนไหว:  วลัยลักษณ์ ทรงศิริ
ด่านซ้ายเมืองชายแดน
   
วันหนึ่งคุณหมอภักดี สืบนุการณ์ ผู้อำนวยการโรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราช อำเภอด่านซ้าย โทรศัพท์มาชวนให้ไปเที่ยวด่านซ้ายกัน เพราะที่
อำเภอคิดจะทำ"พิพิธภัณฑ์ผีตาโขน"อยากให้มูลนิธิฯเข้าไปช่วยออกความเห็นเรื่องการจัดพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นและพูดคุยกับที่ประชุมซึ่งส่วนใหญ่เป็น
ข้าราชการโดยเฉพาะในประเด็นเกี่ยวกับเทศกาลประเพณีของชาวบ้านที่ชักจะกลายเป็นวัฒนธรรมที่ไม่ปกติเนื่องจากอิทธิพลของการท่องเที่ยวเริ่ม
จัดการกับขนบประเพณีที่ชาวบ้านยึดถือกันมา จนประเพณีบุญหลวงซึ่งมีผีตาโขนเป็นพระเอกแทบจะกลายเป็นการแสดงเพื่อต้อนรับนักท่องเที่ยว
ไปเสียแล้ว ....อ่านต่อ >>>

หากต้องการบอกรับเป็นสมาชิกจดหมายข่าวมูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์ กรุณาส่งชื่อ ที่อยู่พร้อมแสดมป์ ๖ ดวงต่อปี มาตามที่อยู่มูลนิธิฯ