จดหมายข่าวฉบับที่ ๔ ประจำเดือนมกราคม-กุมภาพันธ์ ๒๕๔๐
บทความประจำฉบับ รายงานการสำรวจ บันทึกจากท้องถิ่น แนะนำหนังสือ

จดหมายข่าวฉบับที่ ๔

บทความประจำฉบับ: นิพัทธ์พร เพ็งแก้ว

พ่อหมอบุญที่บ้านหัวเรือ
   สำหรับชาวบ้านหัวเรือ อ.เมือง จ.อุบลราชธานีแล้ว ไม่กี่ปีก่อนการเดินทางออกจากหมู่บ้านไปถึงสุขศาลา หรือโรงพยาบาลของจังหวัด เป็นเรื่องลำบากมิใช่น้อยหน้าที่ประกอบการสาธารณสุขจึงตกเป็นของหมอยาสมุนไพรในหมู่บ้านเป็นสำคัญและสมัยก่อนก็ได้เคยมีหมอหลายคนทำหน้าที่ฝนยาต่อกระดูกให้กับชาวบ้านในหมู่บ้านเดียวกัน วิชาหมอสมุนไพรเพิ่งค่อยๆจะสิ้นสูญก็เมื่อหมอยารุ่นเก่าทยอยล่วงลับไป พร้อมกับการที่ป่าหมด ความอุดมแห้งแล้ง ถูกบุกรุกจับจองจนไม่อาจเก็บหาว่านยาพืชพรรณมารักษาตามตำรับครูโบราณได้ครบถ้วนอีกต่อไป...อ่านต่อ >>>

รายงานการสำรวจของมูลนิธิฯ: นิพัทธ์พร เพ็งแก้ว
เส้นทางค้าหม้อตาล
   ลุงโกย วรรณะคีรี เกิดเมื่อปี พ . ศ . ๒๔๖๐ อาชีพของบรรพบุรุษชาวเพชรบุรี ที่ลุงรับช่วงมาตั้งแต่พอวิ่งได้ คือ การปั้นหม้อตาล
หม้อตาลเป็นหม้อสำหรับใส่น้ำตาลโตนด โดยเฉพาะมีลักษณะเด่น คือก้นกับปากผายเท่ากันคอหยักพอให้จับถนัด ไม่มีชาวบ้านคนไหนรู้ว่าหม้อมีมาแต่เมื่อไหร่ หลักฐานเก่าสุดที่พบ ก็คือเรือสำเภาสินค้าสมัยอยุธยา ซึ่งจมอยู่แถวเกาะกระดาดบริเวณอ่าวไทยฟากตะวันออก ปรากฏหม้อตาลจำนวนมากปะปนอยู่กับเครื่องถ้วยอื่น ๆ ด้วย...อ่านต่อ >>>
รายงานการสำรวจของมูลนิธิฯ: นิพัทธ์พร เพ็งแก้ว
๒๐ วันของลูกเรือประมงไทย
   สะบารังเป็นหมู่บ้านเล็ก ๆ ใน อ . เมือง จ . ปัตตานี สมัยก่อนมีแต่คนพื้นถิ่นทำประมงชายฝั่งพอเลี้ยงชีพ จนเมื่อไม่กี่สิบปีที่ผ่านมา คนทะเลจากอ. บ้านแหลม จ . เพชรบุรี ผู้พาเรือประมงน้ำลึกล่องใต้ สั่งสมวิชาดูดาว ดูกระแสลม รู้จักภูเขา กรวดทรายและชายฝั่ง ได้มองเห็นลู่ทางทำมาหากิน หาถิ่นฐานอันอุดมเนื่องด้วยทะเลเพชรบุรีเริ่มจะ"แล้ง"จับปูปลามิได้สมบูรณ์ดังที่ผ่านมาคนกลุ่มแรกจากเมืองเพชรเข้าจับจองที่ดินตั้งถิ่นฐานอยู่ที่สะบารัง พร้อมกับชักชวนญาติพี่น้องอพยพโยกย้ายลงใต้ไปพร้อมกับความรู้ทางการประมงที่เชี่ยวชาญ ขยายชุมชนสะบารังเป็นชุมชนคนเพชรบุรี ...อ่านต่อ >>>
บันทึกจากท้องถิ่น: นิพัทธ์พร เพ็งแก้ว
คนจับแย้
   สำหรับคนสมัยใหม่ แย้อาจเป็นสัตว์หน้าตาน่าเกลียด ไม่ใช่เป็นโปรตีนคุ้นหน้าอย่างไก่ซีพี หม ูวัว ปลาดุกบิ๊กอุย หรือกุ้งกุลาดำที่เลี้ยงกันเป็นฟาร์มแต่สำหรับชาวบ้านไทยทั่วไป แย้ถือเป็นอาหารเลิศรสเลยทีเดียว และวิธีการจับแย้อย่างที่ชาวบ้านภาคใต้ฝึกฝนกันมา นับเป็นภูมิปัญญาอันน่าทึ่งอยู่ไม่น้อย เนื่องจากถูกผลิตขึ้นด้วยความเข้าใจวิถีแย้ๆ อย่างล้ำลึก และเต็มไปด้วยการเอาเถิดเจ้าล่ออย่างน่าขัน ! .....อ่านต่อ >>>
บันทึกจากท้องถิ่น:  นิพัทธ์พร เพ็งแก้ว

ไทใหญ่ที่แม่ฮ่องสอน
   อ้ายส่างแก้ว วงษ์พา เกิดที่เมืองหมอกใหม่ รัฐฉาน ประเทศพม่า อ้ายอพยพหนีสงครามมาอยู่เมืองไทยได้ยี่สิบกว่าปีได้บัตรประชาชนสัญชาติไทยแต่อ้ายก็ยังรู้สึกว่าตัวเองเป็นคนไทใหญ่ และดวงตาหมองหม่นทุกครั้งเมื่อเริ่มต้นพูดถึงบ้านเกิดของตน ....อ่านต่อ >>>

แนะนำหนังสือ: วิชญดา ทองแดง
หนังสือเรื่อง "คนไทใต้คง ไทยใหญ่ในยูนนาน" บรรณาธิการ ประคอง นิมมาเหมินท์ และ เรืองวิทย์ ลิ่มปนาท ....อ่านต่อ  >>>

บอกรับเป็นสมาชิกจดหมายข่าวมูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์ กรุณาส่งชื่อ ที่อยู่พร้อมแสดมป์ ๖ ดวงต่อปี มาตามที่อยู่มูลนิธิฯ